Panorama

Nagroda im. Karla Wilhelma Frickego 2026

Nagroda im. Karla-Wilhelma Frickego. Specjalne wyróżnienie dla Basila Kerskiego.

W dniu 11 czerwca 2026 r. Federalna Fundacja ds. Rozliczenia Dyktatury SED po raz dziesiąty przyznała nagrodę im. Karla Wilhelma Fricke. Uroczysta ceremonia wręczenia nagród odbyła się w siedzibie Fundacji w Berlinie. Nagroda ta wyróżnia osobistości, inicjatywy, projekty lub instytucje, które w wyjątkowy sposób angażują się w rozliczenie dyktatur, walkę o wolność, demokrację i odwagę cywilną. Od 2017 roku uhonorowano już 35 laureatek i laureatów. Główna nagroda, ufundowana kwotą 20 000 euro, została w tym roku przyznana Archiwum Ruchu Obywatelskiego w Lipsku za 35 lat pracy na rzecz zabezpieczenia, udostępnienia i upowszechniania świadectw opozycji i ruchu oporu w NRD. Jury podkreśliło, że archiwum powstało z inicjatywy obywatelskiej i do dziś w szczególny sposób opiera się na pracy wolontariuszy. Nie tylko przechowuje ono źródła dotyczące historii dyktatury SED, ale także udostępnia je opinii publicznej, badaczom i instytucjom edukacyjnym. Laudację wygłosił były działacz na rzecz praw obywatelskich w NRD, teolog i polityk Frank Richter. Nagrodę specjalną otrzymał Basil Kerski. Publicysta, kurator wystaw i menedżer kultury od wielu dziesięcioleci buduje mosty między niemiecką, polską i europejską kulturą pamięci. Jury doceniło jego wkład w otwartą dyskusję na temat doświadczeń dyktatury, ruchów wolnościowych i przemian demokratycznych w Europie. Laudację wygłosiła Katrin Budde, była przewodnicząca Komisji Kultury w niemieckim Bundestagu i członkini jury. Nagrodę dla młodych talentów otrzymały Hanna Müller i Weronika Vogel za projekt „Eastplaining. Der Ostblog”. Ten internetowy projekt porusza tematy związane z doświadczeniami mieszkańców wschodnich Niemiec, historią NRD oraz współczesnymi debatami z perspektywy młodego pokolenia. Łączy on edukację historyczną z publicystycznym zaangażowaniem i przyczynia się do wnoszenia tematów dotyczących wschodnich Niemiec w sposób zróżnicowany i zrozumiały do ogólnoniemieckich debat. Laudację wygłosił pisarz i działacz polityczny Jakob Springfeld. Nagroda nosi imię dziennikarza i publicysty Karla Wilhelma Fricke. Została ona ufundowana dzięki darowiźnie byłego pomocnika uciekinierów w NRD i publicysty dr. Burkharta Veigela.

Kolaż pokazuje twarze Mateusza Morawieckiego, Karola Nawrockiego i Jarosława Kaczyńskiego

Kaczyński słabnie. Polska prawica układa się na nowo

Jarosław Kaczyński przez lata rządził prawą stroną polskiej sceny politycznej. Teraz słabnie, a na prawicy zaczyna się walka. Czy patronem całego obozu może zostać prezydent Karol Nawrocki?
Rafał Kalukin
Kolaż przedstawia kobietę otoczoną motywami kojarzonymi z polskością

Polonio – kim jesteś? W poszukiwaniu poczucia przynależności do Polski

Termin „Polonia” zdaje się być jednoznaczny. Lecz im bardziej autorka się do niego zbliża, tym bardziej niejasne staje się, kto do „Polonii” należy – i dlaczego ona sama się w tej definicji nie odnajduje.
Oliwia Hälterlein
Zwiedzający w pomieszczeniu wystawy.

Przeszłość obecna do dziś. Ostgebiete – Ziemie Zachodnie

Wystawa „Ostgebiete / Ziemie Zachodnie” opowiada w sposób spokojny i osobisty historię relacji polsko-niemieckich bez kiczu pojednania.
Felix Ackermann