Podczas koncertu w Teatrze im. Jana Kochanowskiego w Opolu w dniu 30 czerwca 2026 r. około 500 gości Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Niemców na Śląsku Opolskim (TSKN) świętowało 35-lecie podpisania polsko-niemieckiego Traktatu o dobrym sąsiedztwie. Uznane osoby z Polski i Niemiec podkreślały znaczenie tego porozumienia jako fundamentu pojednania. Koncert rozpoczął się czterema hymnami: polskim, niemieckim, europejskim oraz górnośląskim. Wśród uczestników znaleźli się przedstawiciele mniejszości niemieckiej, samorządowcy oraz liczni goście honorowi z Polski i Niemiec, w tym m.in. marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty, wiceprzewodnicząca Bundestagu Andrea Lindholz oraz poseł do Bundestagu i pełnomocnik rządu federalnego Niemiec ds. współpracy z Polską Knut Abraham. Przewodniczący TSKN oraz Związku Niemieckich Stowarzyszeń Społeczno-Kulturalnych w Polsce (ZNSSK), Rafał Bartek, oraz wicemarszałkini województwa opolskiego, Zuzanna Donath-Kasiura, powitali gości w obu językach. Zaznaczyli przy tym, że koncert uwidacznia zakorzenienie kultury niemieckiej w regionie i w Polsce. Podziękowali również marszałkowi Sejmu Włodzimierzowi Czarzastemu za objęcie patronatu nad koncertem jubileuszowym.
W swoim przemówieniu Czarzasty wskazał na rangę koncertu: „Specjalnie objąłem patronat nad tym spotkaniem i nad tym koncertem, bo uważam, że to dla Polski ważne, że to dla Was ważne, że to dla Śląska ważne, i że to dla nas tu obecnych jest ważna sprawa”. Dalej stwierdził: „Niemcy są dla Polski wyjątkowo ważnym partnerem i przyjacielem w Unii Europejskiej. O tę przyjaźń trzeba dbać każdego dnia. Nasze kraje łączą bliskie stosunki gospodarcze, wspólna historia oraz bezpośrednie sąsiedztwo. Przeszłość nie zawsze była łatwa, jednak dziś musimy myśleć przede wszystkim o przyszłości – o tym, jak Europa ma wyglądać za pięć czy dziesięć lat. W obliczu rosyjskiego zagrożenia dla Ukrainy i dla bezpieczeństwa Europy nasza współpraca nabiera szczególnego znaczenia”.
Andrea Lindholz określiła Traktat dobrosąsiedzki czymś więcej niż dokumentem prawnym, podkreślając pomostową rolę mniejszości niemieckiej w Polsce. Wskazała na znaczenie traktatu w kontekście europejskim: „Był [on] i nadal jest obietnicą. Obietnicą pojednania. Obietnicą wzajemnego szacunku i wspólnej przyszłości w zjednoczonej Europie”.
Po koncercie Rafał Bartek powiedział w rozmowie z dialogonline.net: „Dialog jest czymś, co nigdy się nie kończy. Nie możemy sądzić, że wystarczy, że rozmawialiśmy ze sobą w latach 90. – każde kolejne pokolenie potrzebuje na nowo rozmowy, dialogu, spotkania. To jest nieustające zadanie dla kolejnych pokoleń, dla przyszłych działaczy, czy to mniejszości niemieckiej, czy większości polskiej, czy Polaków w Niemczech, czy Niemców w Polsce. Tylko w ten sposób powstaje prawdziwa przyjaźń. Przeżywamy obecnie coś w rodzaju stagnacji: ponieważ nie mamy już granic, możemy się swobodnie poruszać, wydaje nam się, że pewne rzeczy są oczywiste i nie trzeba już o nich rozmawiać. Tymczasem w latach 90., gdy powstawał Traktat, było znacznie więcej ludzi, którzy angażowali się w spotkania i rozmowy. Dziś czasami pozostawiamy to pole innym – a to jest niebezpieczne, ponieważ populiści po obu stronach nie chcą porozumienia, lecz chcą rządzić poprzez podziały. Młode pokolenie nie zna ani granic, ani komunizmu i sądzi, że to wszystko jest raz na zawsze dane. Tak jednak nie jest. Dlatego naszym zadaniem, jako starszego, bardziej odpowiedzialnego pokolenia, jest przekazywanie historii dalej – i pokazywanie młodym ludziom, że oni sami również mogą odgrywać rolę ambasadorów i pośredników między narodami. Autorzy Traktatu z 1991 roku byli zadziwiająco dalekowzroczni. Naszym zadaniem dziś jest wypełniać ten Traktat wciąż na nowo życiem – również w kolejnych 35 latach jest jeszcze wiele do zrobienia. Bo od naszego partnerstwa zależy tak wiele: dla Europy, dla pokoju, dla przyszłości naszego kontynentu”.
Koncert jubileuszowy pokazał, w jaki sposób można zrealizować ideę Traktatu o dobrym sąsiedztwie w województwie opolskim. Dwie orkiestry dęte (orkiestra dęta DFK z Pokrzywnicy oraz orkiestra dęta z Białej), pięć chórów (Krappitzer Chor, Heimatklang, Chor Glogovia, Brosci Chorus oraz Kupskie Echo) oraz czterej soliści mniejszości niemieckiej wspólnie stworzyli program wieczoru – łącznie ponad stu artystów. W programie znalazły się utwory orkiestrowe, specjalnie zaaranżowane kompozycje na chór i orkiestrę dętą, a także pieśni niemieckie i polskie – od „Mein kleiner grüner Kaktus” po solo na skrzydłówce. Różnorodność występów pokazała, jak silnie kultura niemiecka i polska są ze sobą splecione na Górnym Śląsku. Koncert wyraźnie pokazał, że polsko-niemiecki Traktat dobrosąsiedzki nie jest tylko historią. Trzy dekady po jego podpisaniu idea nadal żyje tam, gdzie ludzie obu kultur wspólnie przejmują odpowiedzialność – tak jak tego wieczoru w Opolu.
DIALOG Online objął patronat medialny nad wydarzeniem. Więcej informacji (zdjęcia, video, wywiady) znajdą Państwo na:
https://www.facebook.com/share/v/1BvUEZ9Jfp/
https://www.instagram.com/reel/DaQuyu9A8oZ/?utm_source=ig_web_copy_link&igsh=MzRlODBiNWFlZA