W ramach ustanowionego przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej Roku Józefa Czapskiego Instytut Polski w Berlinie poświęca polskiemu malarzowi, pisarzowi i intelektualiście Józefowi Czapskiemu (1896–1993) wystawę „Esencje dnia codziennego”, której kuratorką jest Dorothea Schöne.
Twórczość Józefa Czapskiego sytuuje się na styku malarstwa, literatury i doświadczenia historycznego. Należał on do najważniejszych postaci polskiego modernizmu XX wieku. Naznaczony politycznymi przełomami w Europie, wojną i emigracją, stał się ważnym świadkiem historii II wojny światowej. Jako ocalały z niewoli sowieckiej dokumentował poszukiwania zaginionych polskich oficerów, których później zidentyfikowano jako ofiary zbrodni katyńskiej. Jego świadectwa pisarskie łączą osobiste wspomnienia z refleksją historyczną i nadają jego twórczości artystycznej szczególny wymiar etyczny.
Malarstwo Czapskiego wydaje się natomiast raczej apolityczne. Artysta w skupieniu kieruje wzrok na codzienność: wnętrza, sceny uliczne, kawiarnie, podróżnych, pejzaże czy martwe natury. Jego obrazy powstają z uważnej obserwacji i łączą subtelną kolorystykę z często szkicową lub sprawiającą wrażenie niedokończonej manierą malarską. Widoczna staje się w nich zarówno ulotność chwili, jak i głęboka wrażliwość na światło, kompozycję, przestrzeń i ludzką obecność. Jego prace nie opowiadają zamkniętych historii, lecz starają się uchwycić ulotność momentu i piękno dostrzeżonej w szczególe gry koloru i formy.
Wystawa pozwala zajrzeć w wielowymiarowość twórczości Czapskiego. Obrazy, rysunki i wybrane dokumenty ukazują artystę, którego prace naznaczone są wrażliwością, otwartością intelektualną i myśleniem humanistycznym.
Na wystawie prezentowane są prace z prywatnej kolekcji markiza Michaela Popiela de Boisgelin, eksponowanej na stałe w Zamku w Kurozwękach, a także z prywatnych zbiorów rodzinnych. Ponadto pokazane zostaną reprodukcje rysunków z dzienników Józefa Czapskiego ze zbiorów Muzeum Narodowego w Krakowie. Więcej informacji tutaj
