Rejestracja: https://forms.gle/KN2zavn2qTBqJcfp8
Centrum dyskusji stanowi pytanie, w jaki sposób historię Europy Wschodniej można na nowo przemyśleć w warunkach współczesnych przemian politycznych, zmieniającego się dostępu do archiwów oraz coraz silniej powiązanej globalnie nauki. Historia Europy Wschodniej w znajduje się dzisiaj w fazie intensywnej redefinicji: kwestionowane są zarówno pojęcia, metody badawcze, jak i struktury instytucjonalne. Wydarzenie kończące konferencję podejmuje te zagadnienia i analizuje, jakie konsekwencje teoretyczne i empiryczne wynikają z nich dla dalszych badań.
Dyskusja skoncentruje się na krytyce utrwalonych kategorii porządkowania przestrzeni i wiedzy, takich jak „centrum” i „peryferia”. Zamiast linearnej narracji o modernizacji, często normatywnie zorientowanej na Zachód, uwagę skierujemy na koncepcję „wielorakich nowoczesności” (multiple modernities) – rozumianych jako historycznie powiązane procesy rozwoju o charakterze regionalnym i transregionalnym. Perspektywa ta otwiera nowe możliwości badania dziejów Europy Środkowo-Wschodniej, państw bałtyckich, Kaukazu i Azji Centralnej, a jednocześnie podważa długo dominujące przekonanie o istnieniu jednolitych ścieżek rozwoju.
Dyskusja obejmie również refleksję nad zmieniającymi się warunkami prowadzenia badań historycznych. Ograniczony dostęp do kluczowych archiwów w Moskwie i Petersburgu zmusił historyków Europy Wschodniej do poszerzenia bazy źródłowej oraz metodologicznej rewizji dotychczasowych podejść badawczych. Coraz większego znaczenia nabierają archiwa regionalne, źródła pozapaństwowe oraz materiały o charakterze transnarodowym. Zmiana ta wpływa nie tylko na empiryczne podstawy badań, lecz także na sposób postrzegania historycznych podmiotów, które coraz częściej stają się widoczne z perspektywy dotychczas marginalizowanych kontekstów.